کتاب حدیث
آشنائی با حدیث وانواع ان وکتب معتبر حدیث

به بزرگترين شبكه وبلاگنويسي جهان خوش آمديد

The biggest network on blogging in the world

پایگاه جامع آشنائی باقران کریم علوم اسلامی واینترنت

پروژه نماد سازی از حضرت صاحب ویاران ایشان در دنیای مجازی

سایت کتاب هدایت درمرکز دایره و313وبلاگ درپیرامون آن بعنوان نمادی ازآن حضرت و  یاران  ایشان در حکومت جهانی

http://behabadi.ir

http://behabady.ir



نهج ‏البلاغه وصحیفه سجادیه



صِحاح ستّه

صِحاح ستّه

به شش عنوان از كتابهاى حدیثى اهل سنّت، از این جهت كه روایات آنها در مقایسه با سایر جوامع حدیثى از اعتبار و سندیت بیشترى برخوردارند، «صحاح ستّه»، اطلاق شده است كه به ترتیب اعتبار عبارت اند از:

1 . صحیح بخارى، تألیف محمد بن اسماعیل بخارى (متوفاى 256ق)؛

2 . صحیح مسلم، تألیف مسلم بن حجّاج قشیرى نیشابورى (متوفاى 261ق)؛

3 . سنن ابى داوود، تألیف سلیمان بن اشعث سجستانى (متوفاى 275ق)؛

4 . سنن نسائى، تألیف احمد بن شعیب نسائى(متوفاى 303ق).

5 . سنن تِرْمِذى، تألیف محمد بن عیسى ترمذى (متوفاى 279ق)؛

6 . سنن ابن ماجَه، تألیف محمد بن یزید بن ماجه قزوینى (متوفاى 273ق)؛

از آن‏جا كه سنن ابن ماجه در نگاه برخى عالمان اهل سنّت از نظر اعتبار و ارزش با پنج كتاب دیگر همتراز نیست، برخى به جاى آن مُوَطَّأ مالك بن انس (متوفاى 179ق) و برخى دیگر مُسْنَد دارمى (متوفاى 255 ق) را از صحاح ستّه به شمار آورده‏اند. به مجموعه كتابهاى شش‏گانه یاد شده، به علاوه موطّأ مالك و مسند دارمى و مسند احمد بن حنبل (متوفاى241ق)، «جوامع حدیثى اولیه اهل سنّت» یا «كتب تسعه» اطلاق شده است.



بزرگ‏ترین كتاب حدیثى شیعه

بزرگ‏ترین كتاب حدیثى شیعه

بحار الانوار الجامعة لدرر اخبار ائمة الاطهار در 110 جلد بزرگ‏ترین كتاب حدیثى شیعه است كه مى‏توان آن را به مثابه كتابخانه‏اى عظیم از میراث روایى شیعه دانست. این كتاب مهم‏ترین اثر عالم بزرگ و محدث سخت‏كوش، محمد باقر مجلسى است كه تألیف آن در چهل سال با یارى گروهى از شاگردان او به پایان رسید. هدف وى از تألیف این مجموعه حدیثى، احیا و در امان نگاه داشتن آثار حدیثى شیعه از خطر نابودى و فراهم آوردن زمینه مناسب براى رویكردى جدید به معارف حدیثى بوده است.

برخى از ویژگیهاى كتاب چنین است:

1 . جامع بودن؛ این اثر حوزههاى معارف دینى اعم از عقاید، تاریخ، جهان‏شناسى، اخلاق و فقه را در بردارد.

2 . ارائه آیات مرتبط با موضوع هر باب در آغاز هر باب؛

3 . ارائه توضیحات سودمند تحت عنوان «بیان» در ذیل برخى روایات؛

4 . مؤلف، احادیث را از نسخه‏ هاى صحیحى كه آنها را از كتابخانه‏هاى اقصى نقاط كشورهاى اسلامى گردآورده بود، نقل كرده است؛

5 . در برداشتن اصول و كتابهایى كه تنها از همین طریق به ما رسیده‏اند؛

6 . گنجاندن هجده رساله مستقل در آن.

مرحوم مجلسى براى تألیف این كتاب از صدها كتاب حدیثى، تفسیرى، ادبى، تاریخى و... استفاده كرده است كه رقم آنها به بیش از 600 مى‏رسد



مهم‏ترین كتاب حدیثى شیعه

مهم‏ترین كتاب حدیثى شیعه

مهم‏ترین كتاب حدیثى شیعه الكافى تألیف محمد بن یعقوب كلینى رازى (متوفاى 329ق) است. این كتاب شامل سه بخش اصول، فروع و روضه است. بخش «اصول»، احادیث اعتقادى واخلاقى را در خود جاى داده است. فروع كافى متضمن احادیث فقهى و روضه، جُنگى است كه احادیث تاریخى، تفسیرى، احتجاجات، خطب و رسائل را در برگرفته است. شمار روایات كافى 16199 است. مؤلف، روایات را در بیست سال از كتب مشهور در عصر خود گرد آورده است.

برخى از ویژگیهاى كافى عبارت است از:

1 . همزمانى تألیف آن با دوران غیبت صغرا؛

2. برخوردارى از احادیث اعتقادى، اخلاقى و فقهى؛

3 . ابتكار و نوآورى مؤلف در تبویب روشمند كتاب و روایات هر باب. این میراث ماندگار از زمان تألیف تاكنون مورد توجه عالمان بوده است. مجموعه شروح، حواشى و ترجمه ‏هاى آن به بیش از چهل اثر مى‏رسد.



جوامع ثانویه

جوامع ثانویه

«جوامع ثانویه» یا «جوامع حدیثى متأخر»، عنوانى است كه به سه كتاب حدیثى زیر اطلاق مى‏شود:

1. الوافى، تألیف محمد محسن فیض كاشانى (متوفاى 1091ق)؛

2. وسائل الشیعه، تألیف محمد بن حسن حُرّ عاملى (متوفاى 1104ق)؛

3. بحارالانوار، تألیف محمد باقر بن محمد تقى مجلسى (متوفاى 1111ق)؛

ویژگى مشترك این كتابها این است كه هر سه از مجموعه چند كتاب حدیثى فراهم آمده است.

الوافى در برگیرنده روایات كتب اربعه است. مؤلف ضمن حذف روایات مكرر، در ذیل روایاتِ نیازمندِ شرح، توضیحاتى سودمند آورده است. 28 جلد از این كتاب تاكنون به چاپ رسیده است.

وسائل الشیعه، تنها مشتمل بر احادیث فقهى است و در آن، علاوه بر احادیث كتب اربعه، از سایر كتابهاى حدیثى نیز احادیثى آمده، و مؤلف در ذیل پاره‏اى از احادیث توضیحاتى آورده است. این كتاب در تصحیح جدید در 30 جلد به چاپ رسیده است.

بحارالانوار، كه مفصل‏ترین و جامع‏ترین كتاب حدیثى شیعه محسوب مى‏شود، از مجموع دهها كتاب حدیثى فراهم آمده است. مؤلف آن در بسیارى از موارد توضیحاتى روشنگر، تحت عنوان «بیان»، در ذیل حدیث آورده است. این كتاب عظیم، احادیث اعتقادى، فقهى، اخلاقى، آداب و سنن تاریخ، جهان ‏شناسى و... را در بردارد و در 110 جلد به چاپ رسیده است.



جوامع اولیه یاكتب اربعه

جوامع اولیه یاكتب اربعه

«كتب اربعه» یا «اصول اربعه» عنوان چهار كتاب مهم حدیثى شیعه است. از این كتابها در اصطلاح عالمان متأخر با عنوان «جوامع حدیثى متقدم» یا «جوامع اولیه» نیز یاد شده است. این چهار كتاب عبارت‏اند از:

1. الكافى، تألیف محمد بن یعقوب كلینى (متوفاى 329ق)؛

2. من لا یحضره الفقیه، تألیف محمدبن على بن بابویه، معروف به شیخ صدوق (متوفاى 381ق)؛

3 و 4. تهذیب الاحكام و الاستبصار فیما اختلف من الاخبار، تألیف محمد بن حسن طوسى، معروف به شیخ الطائفه (متوفاى 460ق).

این كتابها شامل 46775 حدیث است كه كافى با 18543 حدیث، مفصل‏ترین، و استبصار با 6437 حدیث مختصرترین آنها است.

نزدیكى دوران مؤلفان این چهار كتاب به عصر ائمّه، شخصیت علمى و آگاهى گسترده آنان از احادیث، شیوه تبویب و جامعیت كتابهاى فراهم آمده، ارزش و اعتبارى ویژه، در مقایسه با سایر آثار روایى، به آنها بخشیده است، به گونه‏اى كه عالمان شیعه از آغاز تاكنون شروح بسیارى بر آنها نوشته‏اند.



جوامع حدیثى

جوامع حدیثى

جامع به كتاب حدیثى‏اى اطلاق مى‏شود كه دربردارنده احادیث مربوط به همه معارف

دینى، یعنى عقاید، اخلاق، احكام و نیز ابوابى مانند تفسیر و تاریخ باشد. و نیز به كتابهایى گفته مى‏شود كه احادیث در آنها به حسب ابواب فقهى مرتب شده است.

در عصر ائمه متأخر شیعه ـ بخصوص از عصر امام رضا علیه ‏السلام به بعد ـ اصحاب ائمه به جامع ‏نگارى در حدیث روى آوردند و آثار متعددى تألیف كردند. تا آنجا كه در عصر غیبت صغرى و كبرى مهمترین كتب جامع حدیثى نگاشته شد.

در اصطلاح محدّثان متأخر شیعه، جوامع حدیثى به چهار كتاب مهم حدیثى كافى، من لا یحضره الفقیه، تهذیب الأحكام و استبصار اطلاق مى‏شود. به این چهار كتاب «جوامع اولیه» نیز گفته مى‏شود. و به سه كتاب حدیثى وافى، وسائل الشیعه، و بحارالانوار «جوامع حدیثى متأخر» و «جوامع ثانویه» گفته مى‏شود.



مؤلفان جوامع حدیثى

مؤلفان جوامع حدیثى



اصحاب نور

اصحاب نور